Roodgevlekte kroonslak-complex

Lengte

Max. ca. 15 mm

Complex bestaat uit

Vijf soorten kroonslakken Doto die in Nederland zijn waargenomen: Kleine- Doto maculata, Rode- D. sarsiae, Roodgevlekte- D. coronata, Veelstippige- D. dunnei en Zeeborstel-kroonslak D. hydrallmaniae. En mogelijk ook nog andere nog niet in Nederland aangetroffen Europese soorten kroonslakken met rode tot zwarte pigmentvlekken op het lichaam, de kop en de cerata.

Opmerking

De Trage kroonslak Doto fragilis en Zeespriet-kroonslak D. pinnatifida zijn meestal eenvoudig te herkennen. Echter, als gevolg van de beperkte afmetingen, nagenoeg identieke externe anatomie en overlappende variatie in met name de kleurpatronen, zijn de overige Nederlandse soorten kroonslakken Doto, onderwater of op afbeeldingen lastig tot onmogelijk van elkaar te onderscheiden.
Alle waarnemingen van niet met zekerheid te determineren kroonslakken en hun eiersnoeren kunnen worden geregistreerd als behorende tot het Roodgevlekte kroonslak-complex. Voor deze naam is gekozen omdat de Roodgevlekte kroonslak in de Nederlandse kustwateren als eerste is beschreven doot Leendert Bomme in 1773 en veel vaker aangetroffen wordt dan de overige soorten.

Te verwarren met

Onmiskenbaar als behorende tot de kroonslakken Doto: met rode tot zwarte pigmentvlekken op het lichaam, de kop en de cerata.

Algemene kenmerken

De soorten van het complex behoren tot de orde Nudibranchia: de echte naaktkieuwige zeenaaktslakken. Kleine kroonslakken met knotsvormige cerata in twee laterale rijen op richels, op de zijkanten van het lichaam. Met concentrische ringen van op elkaar aansluitende, meer of minder verheven, wratten op de cerata. Smalle, slanke, gladde rhinoforen staan in een schede met een gladde, soms beperkt golvende, rand.

Kleur

Lichaam semitransparant wit tot grijs. Lichaam en alle uitsteeksels, incl. cerata en de wratten op de cerata, zijn variabel gevlekt met zwarte, paarsrode maar meestal rode vlekjes en puntjes. De vertakkingen van de middendarmklier, de inhoud van de cerata, is meestal een variabele tint beige, roze, rood of bruin

Eieren

Een voor kroonslakken Doto sp. karakteristiek wit lint dat opgevouwen als een harmonica, vastgehecht op de zijkant, vaak tegen de hoofdas van de prooi wordt afgezet. Eiersnoeren van bijna alle soorten kroonslakken Doto zijn niet van elkaar te onderscheiden.

Prooi

Diverse soorten hydropoliepen: o.a. Zeedraad, Obelia dichotoma, Zeecypres, Sertularia cupressina en Gekromde zeeborstel, Hydrallmania falcata en andere soorten.

Endo- en Ectoparasieten

Slechts zelden zijn er uit Nederlandse kustwateren waarnemingen gemeld van door endoparasitaire Copepoda, Splanchnotrophidae sp. geïnfecteerde kroonslakken Doto sp.. Er zijn geen Nederlandse waarnemingen bekend van infecties met ectoparasitaire Copepoda infecties op de soorten van dit complex.

Seizoenstrend

In Nederland zijn Kroonslakken Doto jaarlijks en gedurende het gehele jaar waargenomen. Met de meeste waarnemingen van het voorjaar tot in het najaar. Zie de specifieke soortpagina's voor de trends van de individuele soorten van dit complex in Nederland en Europa.

Verspreiding in Nederland

De eerste geregistreerde Nederlandse waarneming van een exemplaar van de Roodgevlekte kroonslak Doto coronata is beschreven en geïllustreerd door Leendert Bomme, 1773. Kroonslakken Doto zijn op veel plaatsen langs de kust aangetroffen: Wester- en Oosterschelde, Waddenzee, Noordzee en aangespoeld op de Noordzeestranden. Geen recente waarnemingen van het Veerse Meer, Grevelingenmeer en Haringvliet. De meeste waarnemingen betreffen de Roodgevlekte kroonslak D. coronata.

Verspreiding in Europa en wereldwijd

Complexen van soorten zijn niet opgenomen in de database van de Global Biodiversity Information Facility (GBIF).